Hasan Melikzade Zerdabi ve Ekinci Gazetesi

Milletlerin uzun tarih hayatlarinda bazi olaylar ve sahislar önemli izler birakir. Bunlar önem derecesine göre yeni nesillere sözlü veya yazili olarak aktarilir. Azerbaycan Türklerinin de tarihi sürec icerisinde yasadiklari bircok gelisme mill hafizalarinda kayitlidir. Calismamizin konusu olan Hasan Melikzade Zerdabi gerek ülküleri, gerekse icraatlari acisindan sadece Azerbaycan Türkleri tarafindan degil; bütün Türk dünyasi tarafindan iyi taninmasi ve anlasilmasi gereken bir aydindir. Carlik Rusyasinin hegemonyasi altinda yasayan Azerbaycan Türklerinin kendi benliklerini kaybetmemesi, hür ve insanca yasamasi icin calismalar yapan aydinlar icerisinde bir siralama yapildiginda süphesiz Zerdabi en ön saflarda yerini alir. Onun mücadelesinin temelinde cehalete karsi top yekn egitim vardir. Hayatinin her safhasinda halkinin yediden yetmise egitilmesi icin gayret göstermistir. Halkina ulasabilmek ve onlari gaflet uykusundan uyandirmak icin yaptigi calismalarda önüne cikan bütün zorluklarla mücadele etmistir. O, yine önüne cikarilan engellerden yilmamis ve bu ugurda kendine daima baska firsatlar olusturmayi bilmistir. Zerdabi, Rusya Türklerinin ilk Türkce gazetesi olan Ekincinin sahibi ve basyazari, Azerbaycanda ilk tiyatro ve ilk hayir cemiyetinin kuruculugu, egitimcilik, pedagogluk, yazarlik, fen bilimi uzmanligi, matbaacilik ve siyaset adamligi gibi bircok meslegi ve özelligi kendisinde toplayan sahis olarak bilinir. Gerek bu özellikleri, gerekse savundugu egitim, kadin haklari, sahte din adamlarina karsi fikirlerinden ve zulme karsi mazlumun yaninda olmak gibi vasiflarindan, ayrica Türk dünyasinda dil birligi ve vatanseverlikle ilgili degerli görüslerinden ötürü Zerdabinin hakkiyla tanitilmasina, tüm bu fikir ve görüslerinin ortaya konulmasina ihtiyac vardir.